Bizimle iletişime geçin

Bilinçli hasta

BEDENİMİZİN DOĞAL KORUYUCU TEPKİSİ; ENFLAMASYON

Halit Yerebakan

Düzenleyen

on

ENFLAMASYON

Bedenimizin doğal koruyucu tepkisi; enflamasyon ya da diğer adıyla inflamasyon vücutta çeşitli yaralanmalar ve enfeksiyon aslında tam dilimize tercüme edildiğinde iltihap olarak da adlandırılır. Bunun aslında sebebi belirli durumlarında ortaya çıkan bu doğal koruyucu tepkide görev yapan hücreler aynı zamanda bildiğimiz iltihaplanmaya da sebep olurlar. Yapılan araştırmalar uzun süre geçmeyen iltihaplar yani kronikleşen iltihapların sebeplerinin başında stres, sigara ve uykusuzluk geldiğini gösterir. Peki enflamasyonu azaltmak için neler yapılmalı? Bu soruya yanıt arayıp hangi besinlerle enflamasyonun önüne geçebiliriz öğrenelim!
Düşünce kanayan diz, bıçakla kesilen parmak veya bir böcek sokması iltihaplanmanın ortaya çıktığı durumlardan bir kaçıdır. Bu durumlarda bağışıklık sistemi bu tür yaraları kapatmaya yardım ederek yaralara hücre gönderir ve tedavi sağlar.

Uzun süreli iltihaplara dikkat!

Uzun süren iltihaplar sağlığınız için tehlikeli bir hal alır. Bu tür iltihapların nedenleri arasında başta gelen etkenler; sigara ve strestir. Düzenli sigara kullanımı ve stresli bir hayata sahip olmak iltihabın uzun soluklu olmasına yol açabilir.

Uzun süreli bir enflamasyonda inme ve yüksek tansiyon sorunu!

Enflamasyonun uzun süreler devam etmesi vücudun kronik hastalık gibi sorunlarla karşılaşacağının göstergesi olarak kabul edilebilir. Uzun süren eflamasyonlarda en sık rastlanan hastalıkların ise yüksek tansiyon ve inme ile bağlantısı olduğu gözlemlendi. Aslında düşünsenize bedeninizin sürekli bir yerinde savaş var, yani temelde o savaş için belirli bir stres faktörü devrede oluyor. Dolayısı ile enflamasyonun aslında damar sağlığı için olumsuz etkileri araştırmalarda gündeme geliyor. Ve bu bahsettiğimiz sonuçlarda doğrudan bu stres ile ilişkilendirilebilir.

Mücadele için eğer içiyorsanız derhal sigarayı bırakmalısınız!

İltihap seviyesini azaltmak için birçok çalışma yapılırken bu çalışmalardan en önemlisinin sigarayı bırakmak olduğu söylenebilir. Sigara damar tıkanıklığına sebep olan plaklarda yağ birikimini arttırıyor, böylece zaten bir enflamasyon olan bölgedeki bu reaksiyonu arttırıyor. Hem plak büyümeye devam ediyor hem de oradaki reaksiyon kronikleşiyor. Bu durum neticesinde kalp krizi oluşumuna sebep olan plak komplikasyonları gerçekleşiyor ve umulmadık bir krizle karşı karşıya kalıyorsunuz. Kısaca sigara kullanmak enflamatuar açıdan da damarlarınız için tehlikeli oluyor. Sigarayı bıraktığınızda adeta ilaç almışçasına damarlarınızdaki bir yükü azaltmış oluyorsunuz.

Harekete Geçin!

İşleyen demir ışıldar, bunu hepimiz biliyoruz. Her fırsatta dile getirmeye devam ediyorum hareket eden beden de bir nevi kendini sürekli zinde tutar. Sağlığınız için günlük yaşantınızda yürüyüşler ve çeşitli egzersizler önemlidir. Enflamasyonu azaltmak içinse haftanın 5 günü yarım saatlik egzersizlerle enflamasyonu %12 azaltmak mümkün.

Stresten Kaçarak Enflamasyonu Azaltın!

İltihap seviyesini arttıran şeylerin başında stres gelir. Duygusal durumlar ve stres iltihapla doğrudan bağlantılıdır. Sizi strese sokan şeylerden uzak durmanız iltihabı azaltmanın yollarından biridir. Arkadaşlarınızla zaman geçirmek, rahatlamak, ve meditasyon yapmak stresinizi azaltmaya yardımcı olacaktır.
Yediklerinize Dikkat! Tükettiğiniz Besinler Enflamasyonla Mücadele Ediyor
Araştırmalara göre yiyeceklerimiz bedenimizde gerçekleşen reaksiyonlarda doğrudan etkiye sahip. Neticede bedenimizin adeta işlemesi için yenilen gıdalar oluşan kimyasal reaksiyonlarda doğrudan rol oynuyorlar. Örneğin Akdeniz diyeti iltihaplanma seviyesini azaltabildiği gösterilmiştir, bununla birlikte doğrudan enflamasyonla mücadele diyetlerini de biliyoruz. Günlük yaşam tarzı olarak adlandırabileceğimiz Akdeniz diyeti, içerisinde tüketilen kepekli gıdalar, baklagiller, yağlı balık ve sebzeler iltihaplanmayla mücadelede ve iltihaplanma seviyelerini aza çekmede oldukça etkilidir. Bu genellemenin yanı sıra hangi besin çiftlerinin enflamasyonla mücadele ettiğine yakından bakalım;

Yeşil Yapraklı Besinler ve Zeytinyağı

Araştırmalar yeşil yapraklı sebzelerle, sağlıklı bir yağın birleşmesinin A vitamini, K vitamini, ve lutein gibi antioksidanların emilimini artırabildiğini gözlemlemiştir. Yeşil yapraklı sebzelerde bulunan lutein gözlerde ki iltihabı azaltırken, yaşa bağlı olarak ortaya çıkan dejeneratif hastalıkların da önlenmesine yardımcı olur. Diğer taraftan doğal anti oksidan olan A vimini ve hatta çeşitli kanserlerde olumlu etkisi olan K vitamini gibi maddelerinde emilimini bu şekilde arttırıp faydalarından daha fazla yararlanabilirsiniz. Şimdi zeytinyağlı bir salata yeme zamanı!

Mercimek ve Limon

Yıllardan beri gelen ve mutfak kültürümüzde önemli bir yeri olan, ayrıca adeta şifa niyetine içtiğimiz bol limonlu bir mercimek çorbası tahmin edilenden daha yararlıdır. Kadınlar da menopoz dönemi öncesinde demir eksikliği riskine çok sık rastlanılmaktadır. Demir eksikliği olan bireylerde sağlıklı kırmızı kan hücrelerinin demir kullanımı da azalmaktadır. Bunun dışında çeşitli durumlarda yine demir eksikliği anemisi görüyoruz ancak besin kaynaklarımızdaki demiri yeteri kadar bedenimize alamazsak medikal tedavi dışında bir şansımız kalmaz. Gıdalardaki demiri sindirim sistemimizden bedenimize alabilmemiz için c vitaminine ihtiyaç duyarız. Dolayısı ile bir c vitamini kaynağı olan limonu, mercimek ve fasulye gibi demir bakımından yüksek gıdalar tüketmeye özen gösterirsek bu sorunun üstesinden gelmek için önemli bir adım atmış oluruz!

Soğan ve Sarımsak ve Tam Tahıllar!

Kötü kokulara sebep olduğunu düşündüğünüz soğan ve sarımsağın faydaları saymakla bitmiyor. Doğal antibiyotik olduğunu veya doğal antihistaminik olduklarını biliyoruz ancak soğan ve sarımsağın beraberinde tam tahıllı gıdaların tüketimi muhteşem bir etki göstererek bu gıdalardaki çinko emilimini arttırmaktadır. Bu besinlerin beraber kullanımı normale göre çinko eğilimini 3 kata kadar arttırabilir. Yapılan araştırmalara göre çinko takviyesi alan yaşlılarda enflamasyonla ilişkili olduğu bilinen damar sertliği, kanser, Parkinson ve Alzheimer gibi hastalıklarda %66’a varan azalma gözlemlenmiştir.

Konuyla ilgili farklı bir yazıya burayı tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Okumaya Devam Et
Yorum bırakmak için tıklayın

Yanıt bırak

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Aile Sağlığı

COVID-19’a Karşı Savunma Bireysel Yapılmalı

Avatar

Düzenleyen

on

Söz konusu COVID-19 gibi ölümcül olabilen bir virüs olduğunda risk değerlendirmesini sadece kendinize göre yapamazsınız. Sizin kararlarınız başkalarını, başkalarının kararları da sizi etkileyebilir.

Evimizden dışarıya çıktığımızda, herhangi bir yüzeye dokunduğumuzda, girdiğimiz her yeni ortamda, insanlarla sohbet ettiğimizde, kısacası nefes aldığımız her an coronavirüse karşı risk altındayız. Bu durum kısa süre içinde bitecek gibi de görünmüyor. Ancak bir şekilde hayat devam etmeli.

Salgının başlarında uygulanan sıkı önlemler gevşetildi ve coronavirüs ile mücadelede bireysel korunma ön plana çıktı. İnsanlar kendi kararlarını vermek durumunda kaldıkça yeni sorular da ortaya çıkıyor:

-Otobüs ya da uçak yolculuğu yapmak ne kadar güvenli? Tatile gidilebilir mi?

-Akraba/arkadaş ziyaretleri yapılabilir mi? Ne sıklıkla insanlarla bir araya gelinebilir?

-Alışveriş merkezi, kafe ve restoranlara gidilebilir mi?

Virüsün bulaş şekli ve korunma yöntemleri sık sık birçok mecrada paylaşıldı ve paylaşılmaya da devam ediyor. Tüm bu yöntemler korunmaya yardımcı olsa da bireysel olarak alacağınız bazı kararlarda ne yapmanız gerektiğine dair cevaplar içermez. Yani riski kendi başınıza hesaplamalı ve değerlendirmelisiniz.

“Birine sarılabilir misiniz?”

İzolasyon ve eve kapanma sürecinde insanları en zorlayan faktörlerden biri de fiziksel temas yoksunluğu oldu. Çünkü biz sosyal varlıklarız ve asosyal bir hayat ruh sağlığımızı olumsuz etkiler. Kısıtlamalar genişledi ama fiziksel temasa ilişkin kesin cevaplar yok. Uzmanlar şu aşamada sarılmaya karşı değil ama önermiyorlar da. Sarılmak virüse kesin yakalanılacağı anlamına gelmiyor. Burada da bireysel risk değerlendirilmesi yapılmalı.

-Ne kadar fazla kişiyle sarılacaksanız risk de o kadar yüksek olur.

-Virüs yoğunluğu açık alanda daha düşük olacağından sevdiklerinize açık alanda sarılın.

-Sarılmanın ardından yakın kalıp konuşmak yerine güvenli mesafeyi araya koyun. Maske kullanıyor olsanız bile yüzde yüz koruma sağlamadığını unutmayın.

 

Alacağınız riski değerlendirin

Söz konusu COVID-19 olduğunda risk değerlendirmesini sadece kendinize göre yapamazsınız. Ölümcül olabilen bir virüse yakalanmak ve bunu yayabilecek olmak sadece sizin sağlığınızı değil çevrenizdeki herkesin sağlığını ilgilendiren bir durum. Sizin kararlarınız başkalarını, başkalarının kararları da sizi etkileyebilir.

Bireysel olarak günlük hayatınızda uygulayabileceğiniz bazı kısıtlamalar, alacağınız riski değerlendirme konusunda size yardımcı olabilir. Öncelikle ciddi bir COVID-19 enfeksiyonuna karşı risk grubunuzu belirleyin. Aynı değerlendirmeyi iletişim kuracağınız kişiler için de yapın. Yaşadığınız yerde virüs yayılımının yaygın olup olmadığını ve virüsün etkinliğini öğrenin. Bunların yanında kişisel risk toleransınızı doğru belirleyin. Kendiniz için kişiliğinize uygun kısıtlamalar koyun. Çok dışa dönük biriyseniz çok katı kurallar yerine daha makul çizgiler belirlemek sizin için daha uygun olabilir. Riskinizi mümkün olduğunca yayın. Yani bugün alışverişe gidiyorsanız, dışarıda yemek yemeyi başka bir güne bırakın.

COVID-19’a karşı kesin bir tedavi ya da aşı geliştirilene kadar, her gün kendimizi savunmaya devam etmek zorunda kalacağız. Bireysel olarak risk yönetimini öğrenmemiz gerekli. Bu durum aylarca belki de yıllarca sürebilir. Bu nedenle uzmanların önerilerine ve virüsle ilgili yeni bilgilere kulak verin.

 

Konuyla ilgili farklı bir yazıya burayı tıklayarak ulaşabilirsiniz.

www.sabah.com.tr’de orjinalini bulabileceğiniz bu yazıya buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Okumaya Devam Et

Aile Sağlığı

Restoranlarda nelere dikkat edilmeli?

Avatar

Düzenleyen

on

Covid-19 sürecinde restoranlarda yemek yerken nelere dikkat etmeliyiz?

Yeni normal sürecinde restorana gitmeyi düşünüyorsanız, bu 10 ipucunu aklınızdan çıkarmayın.

Sağlıkla kalın…

 

“Açık Alanlarda Dikkat Edin” konulu yazıya ulaşmak için buraya tıklayabilirsiniz.

Sağlıklı yaşam konusunda bilinçlendirici içerik paylaşımı yaptığımız youtube sayfamızı görüntülemek için buraya tıklayabilirsiniz.

Okumaya Devam Et

Aile Sağlığı

Coronavirüs Hala Etkili

Avatar

Düzenleyen

on

Havaların giderek ısınması alınması gereken önlemler bakımından zorlayıcı olabiliyor. Ancak asıl zorlayıcı olan ölüm oranlarının yeniden yüzde 50’lerin üzerine çıkması ve bir sevdiğimizi kaybederek bu durumun rakamlardan ibaret olmadığının tanığı olmak olur.

Normalleşme sürecine başladığımız Haziran ayının ilk gününden itibaren vaka sayıları yükselmeye başlamıştı. İlk günlerde görülen bu hızlı yükseliş yavaş da olsa yön değiştirmeye başladı. Seyahat kısıtlamasının kalması bazı illerdeki vaka sayılarını yükseltse de ülke genelinde özellikle son bir haftadır düşüş görülebiliyor.

Elbette tablonun dalgalanması normalleşme sürecinin başında, insanların bir anda sokaklara dökülmesi, ardından uyarıların sıklaşması ve vakaların artmaya başlamasıyla önlemlere geri dönülmesi olarak yorumlanabilir. Maske kullanımının önemine yönelik ısrarlı uyarılar ve kullanmayanlara cezai yaptırımlar uygulanacak olması (maalesef buna gerek duyulması) bugün sonuçlarını göstermeye başladı.

Tedavide başarılıyız

Geçtiğimiz günlerde Sağlık Bakanı Fahrettin Koca’nın da açıkladığı gibi salgının başlarında entübe edilen hastaların yüzde 67’si, yoğun bakım hastalarının ise yüzde 53’ü vefat ediyordu. Covid-19 ile verdiğimiz mücadelede geldiğimiz noktanın başarısı rakamlarla ortaya çıkıyor. Bugün entübe edilen hastaların yüzde 4’ü, yoğun bakım hastalarının ise yüzde 2’si vefat ediyor. Yine Sayın Koca vefat sayılarının düşme nedeni olarak tedavideki başarıya dikkat çekti. Çünkü virüs etkisini kaybetmiş değil.

Mart ayı başında virüs ile henüz karşılaşmamıştık ve gereken önlemleri alarak hayatımıza devam etmiyorduk. Bugün yine aynı şekilde yaşamaya kalkarsak buna en çok coronavirüsün sevineceği kesin. Havaların giderek ısınması alınması gereken önlemler bakımından zorlayıcı olabiliyor elbette. Ancak asıl zorlayıcı olan ölüm oranlarının yeniden yüzde 50’lerin üzerine çıkması ve bir sevdiğimizi kaybederek bu durumun sadece rakamlardan ibaret olmadığını görmek olur.

Tat ve koku kaybı kalıcı olabilir

Coronavirüsün neden olduğu tat ve koku kaybı hızlıca düzelebilir ya da hiç geri gelmeyebilir.

İngiliz tahtının varisi Prens Charles Nisan ayı başında COVID-19’a yakalandığını duyurmuştu. Prens Charles virüs atlattı ancak üzerinden haftalar geçmesine rağmen hala yan etkileri ile uğraşıyor. Virüse maruz kaldığında tat ve koku duyularını kaybeden 70 yaşındaki Charles, tat ve koku duyularının geri gelmemesinden mustarip.

Bir şekilde COVID-19 ile enfekte olarak koku ve tat duyusunu kaybetmiş olanlar coronavirüsten arındıklarında koku ve tat duyuları geri geliyor mu?

Aslında bu sorunun bir cevabı yok. Amerikan Hastalık Kontrol ve Önleme merkezi tat ve koku kaybını belirti olarak listeliyor ancak kalıcılığı hakkında bilinmezlik hâkim. Bu güne kadar elde edilen verilere göre hastaların yüzde 27’si virüsten kurtulduktan sonra 7-10 gün içinde iyileşebiliyorken bazıları uzun süreler tat ve koku kaybıyla mücadele etmek zorunda kalıyor. Kayıtlar arasında duyularını kısmi olarak geri kazananlar ve hiç iyileşemeyenler de var.

Tat ve koku duyusunu geri kazanmak için yapılabilecek bir şey var mı?

Bu duyuları geri kazanmak için kullanılabilecek bir ilaç maalesef ki yok. Ancak uzmanlara göre koku eğitimi sürece olumlu etki sağlayabilir. Koku eğitimi güçlü kokulara maruz kalarak koku duyusunu geri getirmeyi hedefler.

Limon, okaliptüs, karanfil ve gül gibi güçlü kokular aralarında dinlenerek yaklaşık 10 saniye boyunca koklanır ve nasıl koktuğu hatırlanmaya çalışılır. Bu eğitimin kısa sürede sonuç vermesini beklemeyin. Aylarca denemeniz gerebilir. Günde en az iki kez uygulanmalı ve birkaç ay sonra kokular değiştirilmeli. Bir sonuca ulaşmak kişiden kişiye farklılık gösterebilir.

Bu egzersizlerin COVID-19 geçirmiş kişiler üzerinde işe yaradığına dair kesin bir kanıt yoktur.

 

Konuyla ilgili farklı bir yazıya burayı tıklayarak ulaşabilirsiniz.

www.sabah.com.tr’de orjinalini bulabileceğiniz bu yazıya buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Okumaya Devam Et

Öne Çıkanlar